വാടകയ്ക്കെടുക്കുന്ന വടങ്ങളും മലയാളി മനസ്സിന്റെ വടംവലികളും 

ഓണക്കാലത്തെ കളിക്കളങ്ങളിൽ വടംവലി ആവേശം പകരുമ്പോൾ, ഡിജിറ്റൽ ലോകത്ത് മലയാളി മറ്റൊരു തരത്തിലുള്ള വടംവലിയുടെ തിരക്കിലാണ്. കൈകളിൽ പിടിക്കുന്ന വടത്തിനുപകരം ഇവിടെ വാക്കുകളാണ് ആയുധം. എതിരഭിപ്രായങ്ങളെ വലിച്ചുതാഴെയിടാനും വ്യക്തികളെ പരസ്യമായി അപമാനിക്കാനും ആശയങ്ങളെ പരിഹസിക്കാനും നടക്കുന്ന ഈ വടംവലി ഇന്ന് നമ്മുടെ പൊതുജീവിതത്തിന്റെയും സൈബർ ഇടങ്ങളുടെയും ഒരു പതിവ് കാഴ്ചയായി മാറിയിരിക്കുന്നു.

പ്രമുഖ മനോരോഗ വിദഗ്ദ്ധൻ ഡോ. സി. ജെ. ജോൺ പങ്കുവെച്ച ഒരു ഫേസ്ബുക്ക് കുറിപ്പിലെ നിരീക്ഷണം ഈ സാഹചര്യത്തെ വളരെ രസകരമായും ചിന്തോദ്ദീപകമായും അവതരിപ്പിക്കുന്നു:

«“ഓണക്കാല ആഘോഷങ്ങളിൽ വടംവലി ഒരു പ്രധാന ഇനമാണ്. വിവാദങ്ങളെ ചൊല്ലി വായ്ത്താരി കൊണ്ട് വടം വലിക്കുന്നത് ഒരു മലയാളി ശീലമാണ്. മുടിവെട്ട് സ്ഥലത്തും ചായക്കടയിലും നടന്ന ഈ വടംവലികൾ ഇപ്പോൾ സ്ഥാപനവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട് ചാനലിലും ഓൺലൈനിലും കയറി പറ്റിയിട്ടുണ്ട്. ആശയപരമായി ആരെയെങ്കിലും വലിച്ചു വീഴിക്കാനുള്ള ഊർജ്ജം സപ്ലൈ ചെയ്യുന്ന സംവിധാനങ്ങളുമുണ്ട്. ഈ പോസ്റ്റിലെ ഉള്ളടക്കവുമായി വടം വലിക്കണോ? വടം വാടകയ്ക്ക് കിട്ടും കൂട്ടരേ...”»

ഈ നിരീക്ഷണത്തിൽ ചിരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തമാശ മാത്രമല്ല, നമ്മുടെ കാലത്തിന്റെ ഒരു ഗൗരവമേറിയ സാമൂഹിക യാഥാർത്ഥ്യവും ഒളിഞ്ഞിരിപ്പുണ്ട്.

ചായക്കടയിൽ നിന്ന് ഡിജിറ്റൽ യുദ്ധക്കളത്തിലേക്ക്

ഒരുകാലത്ത് ഗ്രാമീണ ചായക്കടകളിലും ബാർബർ ഷോപ്പുകളിലും സൗഹൃദപരമായ തർക്കങ്ങൾ മലയാളിയുടെ സാമൂഹിക ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. രാഷ്ട്രീയം, സിനിമ, കായികം, മതം, നാട്ടുവിശേഷങ്ങൾ—എന്തിനെക്കുറിച്ചും മണിക്കൂറുകളോളം വാദിക്കുമായിരുന്നു. അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങൾ ശക്തമായിരുന്നെങ്കിലും, പലപ്പോഴും ചർച്ചകൾ ഒരു ചിരിയിലും ചായയിലും അവസാനിച്ചിരുന്നു.

ഇന്ന് അതേ വാദപ്രതിവാദങ്ങൾ ടെലിവിഷൻ സ്റ്റുഡിയോകളിലേക്കും സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിലേക്കും മാറിയിരിക്കുന്നു. വ്യത്യാസം ഇത്രമാത്രം: ചായക്കടയിലെ വാക്കുതർക്കത്തിന് പരിധിയുണ്ടായിരുന്നു; ഡിജിറ്റൽ ലോകത്തെ വാക്കുതർക്കത്തിന് അതിരുകളില്ല.

ഒരു കമന്റ് നിമിഷങ്ങൾക്കകം ആയിരങ്ങളിലേക്കും ലക്ഷങ്ങളിലേക്കും എത്താം. ഒരു പരിഹാസവാക്ക് ട്രെൻഡാകാം. ഒരു ആരോപണം പരിശോധിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പുതന്നെ ആയിരങ്ങൾ പങ്കുവെക്കാം. അങ്ങനെ സംവാദത്തിന്റെ സ്ഥാനത്ത് പലപ്പോഴും വിധിയും, വസ്തുതയുടെ സ്ഥാനത്ത് വികാരവും, ആശയത്തിന്റെ സ്ഥാനത്ത് വ്യക്തിയിലേക്കുള്ള ആക്രമണവും കടന്നുവരുന്നു.

റീച്ചും റേറ്റിംഗും വർധിപ്പിക്കുന്നതിനായി വിവാദങ്ങളെ കൂടുതൽ ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്ന സംവിധാനങ്ങളും ഇതിന് പിന്നിലുണ്ട്. ചിലപ്പോൾ സംഘടിതമായ ട്രോളിംഗും സൈബർ ആക്രമണങ്ങളും വ്യക്തികളെ ലക്ഷ്യമിട്ട് നടക്കുന്നതായി കാണാം. അങ്ങനെ ‘വടം’ മാത്രമല്ല, അത് വലിക്കാനുള്ള ആളുകളും ആവശ്യമുള്ളിടത്ത് ലഭ്യമാകുന്ന ഒരു പുതിയ ഡിജിറ്റൽ സംസ്കാരം രൂപപ്പെടുകയാണ്.

എന്തുകൊണ്ടാണ് നാം ഈ വടംവലിയിൽ ചേരുന്നത്?

ഒരു വിവാദം സമൂഹമാധ്യമങ്ങളിൽ ഉയരുമ്പോൾ എല്ലാവരും ഒരേ മനഃശാസ്ത്രത്തോടെയല്ല അതിനെ സമീപിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ചില പൊതുവായ മാനസിക പ്രവണതകൾ ഇവിടെ കാണാം.

ശക്തന്റെ പക്ഷം — Bandwagon Effect

ഒരു പക്ഷത്തിന് വലിയ പിന്തുണ ലഭിക്കുന്നതായി കാണുമ്പോൾ, അതിന്റെ ഭാഗത്തേക്ക് മറ്റുള്ളവരും സ്വാഭാവികമായി ചേരുന്ന പ്രവണതയാണ് Bandwagon Effect.

“എല്ലാവരും അയാളുടെ കൂടെയാണല്ലോ; അപ്പോൾ അയാൾ തന്നെയായിരിക്കും ശരി” എന്ന മനോഭാവം പലപ്പോഴും വസ്തുത പരിശോധിക്കുന്നതിനു മുമ്പുതന്നെ വിധി പ്രഖ്യാപിക്കാൻ നമ്മെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു.

സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ ഒരു വ്യക്തിക്കെതിരെ നൂറുകണക്കിന് കമന്റുകൾ കാണുമ്പോൾ, അയാളുടെ ഭാഗം കേൾക്കാൻ പോലും തയ്യാറാകാതെ ആൾക്കൂട്ടത്തിന്റെ വിധിക്കൊപ്പം ചേരുന്ന സാഹചര്യം ഇതിന്റെ ഉദാഹരണമാണ്.

മറ്റൊരാളുടെ വീഴ്ചയിലെ ആനന്ദം — Schadenfreude

മറ്റൊരാൾ പരാജയപ്പെടുമ്പോഴോ അപമാനിക്കപ്പെടുമ്പോഴോ ഉള്ളിൽ ഒരു ചെറിയ ആനന്ദം അനുഭവപ്പെടുന്ന മാനസികാവസ്ഥയെ Schadenfreude എന്നു വിളിക്കുന്നു.

സ്വന്തം ജീവിതത്തിലെ നിരാശകളും പരാജയങ്ങളും അപകർഷതാബോധവും മറക്കാൻ മറ്റൊരാളുടെ വീഴ്ച ഒരു വിനോദമായി മാറുന്നത് ആരോഗ്യകരമായ സാമൂഹിക മനോഭാവമല്ല.

ഒരാളെ വലിച്ചുതാഴെയിടുമ്പോൾ നമുക്ക് ലഭിക്കുന്ന ആനന്ദം, യഥാർത്ഥത്തിൽ നമ്മുടെ ഉള്ളിലെ എന്തെങ്കിലും കുറവിന്റെ പ്രതിഫലനമാണോ എന്ന് സ്വയം ചോദിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

വടംവലിക്ക് പിന്നിലെ മനഃശാസ്ത്രം

‘ഞങ്ങൾ’ — ‘അവർ’ എന്ന വിഭജനം

Tribalism അഥവാ കൂട്ടബോധം ശക്തമാകുമ്പോൾ ലോകത്തെ ‘ഞങ്ങൾ’ എന്നും ‘അവർ’ എന്നും രണ്ടായി കാണാനുള്ള പ്രവണത വർധിക്കുന്നു.

“ഞങ്ങളുടെ ആളാണ്, അതുകൊണ്ട് ശരി.”

“അവരുടെ ആളാണ്, അതുകൊണ്ട് തെറ്റ്.”

ഇത്തരം ബൈനറി ചിന്ത യുക്തിപൂർവമായ വിലയിരുത്തലിന് ഇടം കുറയ്ക്കുന്നു. വ്യക്തിയുടെ ആശയം പരിശോധിക്കുന്നതിനുപകരം വ്യക്തിയുടെ പക്ഷം നോക്കി നിലപാട് സ്വീകരിക്കുന്നതാണ് പിന്നീട് സംഭവിക്കുന്നത്.

ലൈക്കും കമന്റും നൽകുന്ന പ്രതിഫലം

സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെ ഓരോ ലൈക്കും ഷെയറും അനുകൂല കമന്റും ഉപയോക്താവിന് ഒരു സാമൂഹിക അംഗീകാരത്തിന്റെ അനുഭവം നൽകുന്നു.

ഒരു എതിരാളിയെ ‘തോൽപ്പിച്ച’ കമന്റിന് നൂറുകണക്കിന് ലൈക്കുകൾ ലഭിക്കുമ്പോൾ, അതേ അനുഭവം വീണ്ടും നേടാനുള്ള ആഗ്രഹം വർധിക്കാം. അങ്ങനെ വാദം സംവാദമല്ലാതായി, ഒരു തരത്തിലുള്ള സാമൂഹിക മത്സരമായി മാറുന്നു.

ഉള്ളിലെ അമർഷത്തിന്റെ വഴിതിരിച്ചുവിടൽ

സ്വന്തം ജീവിതത്തിലെ നിരാശകളും സമ്മർദ്ദങ്ങളും അസംതൃപ്തികളും പലപ്പോഴും നമുക്ക് പരിചയമില്ലാത്ത മറ്റൊരാളുടെ മേൽ ചൊരിയാൻ എളുപ്പമാണ്.

മുഖാമുഖം പറയാൻ മടിക്കുന്ന വാക്കുകൾ പോലും ഒരു കമന്റ് ബോക്സിൽ നിർഭയമായി എഴുതാൻ കഴിയുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഡിജിറ്റൽ ലോകത്ത് വ്യക്തിഹത്യയും അധിക്ഷേപവും വളരെ എളുപ്പത്തിൽ സംഭവിക്കുന്നു.

അഭിപ്രായവ്യത്യാസം ശത്രുതയല്ല

ഒരു ജനാധിപത്യ സമൂഹത്തിൽ അഭിപ്രായവ്യത്യാസം അനിവാര്യമാണ്. എല്ലാവരും ഒരേ അഭിപ്രായം പറയണമെന്നില്ല. ഒരേ രാഷ്ട്രീയ നിലപാടോ സാമൂഹിക കാഴ്ചപ്പാടോ മതവിശ്വാസമോ സാംസ്കാരിക സമീപനമോ പുലർത്തണമെന്നുമില്ല.

പക്ഷേ അഭിപ്രായവ്യത്യാസം ശത്രുതയായി മാറേണ്ടതില്ല.

ഒരു വ്യക്തിയുടെ ആശയത്തെ വിമർശിക്കാം. തെറ്റായ വാദത്തെ ചോദ്യം ചെയ്യാം. തെളിവുകളോടെ എതിർക്കാം. എന്നാൽ അതിനായി വ്യക്തിയെ അപമാനിക്കേണ്ടതില്ല.

ആശയത്തെ എതിർക്കാം; മനുഷ്യനെ വെറുക്കേണ്ടതില്ല.

ഇതാണ് ആരോഗ്യകരമായ സംവാദത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന തത്വം.

മികവിനെ അംഗീകരിക്കാനുള്ള പക്വത

മറ്റൊരാളുടെ ചെറിയ തെറ്റ് കണ്ടെത്താൻ നാം കാണിക്കുന്ന ആവേശത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗമെങ്കിലും അവരുടെ കഴിവുകളെ അംഗീകരിക്കാൻ നമുക്ക് കഴിയുന്നുണ്ടോ?

നമുക്ക് ഇഷ്ടമില്ലാത്ത വ്യക്തി നല്ലൊരു കാര്യം ചെയ്താൽ അത് തുറന്നു സമ്മതിക്കാൻ നാം തയ്യാറാണോ?

നമ്മുടെ എതിരാളിയുടെ മികവിനെ അംഗീകരിക്കുന്നത് നമ്മുടെ തോൽവിയല്ല. മറിച്ച് അത് നമ്മുടെ പക്വതയുടെ അടയാളമാണ്.

അതുപോലെ, മനുഷ്യസഹജമായ തെറ്റുകൾക്ക് തിരുത്താനുള്ള അവസരം നൽകുകയും ക്ഷമിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ സംസ്കാരത്തിന്റെ അളവുകോലാണ്.

‘വാടക വടങ്ങൾ’ വേണ്ട; സംവാദത്തിന്റെ പാലങ്ങൾ മതി

ആരെയെങ്കിലും വലിച്ചുതാഴെയിടാൻ ‘വാടകയ്ക്ക് എടുക്കുന്ന വടങ്ങൾ’ ഇന്ന് പല രൂപത്തിലുണ്ട്—അത് സംഘടിതമായ ട്രോളിംഗായിരിക്കാം, വ്യക്തിഹത്യയായിരിക്കാം, വ്യാജവാർത്തയായിരിക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ കൂട്ടമായി നടത്തുന്ന സൈബർ ആക്രമണമായിരിക്കാം.

എന്നാൽ മറ്റൊരാളെ വീഴ്ത്തിയതുകൊണ്ട് നാം ഉയരുന്നില്ല.

ഒരു മനുഷ്യനെ അപമാനിച്ചതുകൊണ്ട് നമ്മുടെ ആശയം മഹത്തരമാകുന്നില്ല.

ഒരു എതിരാളിയെ നിശ്ശബ്ദനാക്കിയതുകൊണ്ട് നാം ശരിയാണെന്ന് തെളിയുന്നുമില്ല.

യഥാർത്ഥ വിജയം മറ്റൊരാളെ താഴെയിടുന്നതിലല്ല; വ്യത്യസ്തനായ ഒരാളുമായി മാന്യമായി സംവദിക്കാൻ കഴിയുന്നതിലാണ്.

വടംവലിയിൽ ജയിക്കാൻ എതിരാളിയെ മറുവശത്തേക്ക് വലിക്കണം. എന്നാൽ ജീവിതത്തിൽ മുന്നേറാൻ പലപ്പോഴും വേണ്ടത് മറ്റൊരാളെ വലിച്ചുതാഴെയിടുകയല്ല—കൈപിടിച്ച് ഉയർത്തുകയാണെന്ന് നാം തിരിച്ചറിയണം.

ഓണത്തിന്റെ സന്ദേശം ഐക്യത്തിന്റെയും സമത്വത്തിന്റെയും സഹോദര്യത്തിന്റെയുംതാണ്. ആ സന്ദേശം ആഘോഷിക്കുന്ന നാം, നമ്മുടെ ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിലും അതേ മനസ്സിന്റെ വിശാലത കാണിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

അതിനാൽ ഈ ഓണക്കാലത്ത് ഒരു ചോദ്യം സ്വയം ചോദിക്കാം:

മറ്റൊരാളെ വലിച്ചുതാഴെയിടാൻ നാം ചെലവഴിക്കുന്ന ഊർജ്ജത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗമെങ്കിലും, ഒരാളെ ഉയർത്തിനിർത്താൻ ചെലവഴിച്ചാൽ നമ്മുടെ സമൂഹം എത്രമാത്രം മാറുമായിരുന്നു?

‘വാടക വടങ്ങൾ’ ഉപേക്ഷിക്കാം.

വാക്കുകളെ ആയുധങ്ങളാക്കാതെ പാലങ്ങളാക്കാം.

വിവാദങ്ങളെ വൈരമായി മാറ്റാതെ സംവാദങ്ങളാക്കി മാറ്റാം.

മറ്റുള്ളവരുടെ വീഴ്ചയിൽ ആനന്ദിക്കുന്ന മനസ്സിനുപകരം, അവരുടെ ഉയർച്ചയിൽ സന്തോഷിക്കുന്ന ഒരു മനസ്സ് വളർത്താം.

അതാണ് യഥാർത്ഥ ഓണസന്ദേശം.

 സാബു ജോസ് 
9446329343