മക്കളില് നല്ല ശീലങ്ങള് വളര്ത്തിയെടുക്കാന് ചില പ്രായോഗിക വഴികള്
കുട്ടികളുടെ ശാരീരികവും ആത്മീയവുമായ ആവശ്യങ്ങള് നിറവേറ്റുന്നതിനോടൊപ്പം തന്നെ ജീവിതകാലം മുഴുവന് അവരെ നയിക്കുന്ന വിശുദ്ധമായ ശീലങ്ങള് വളര്ത്തിയെടുക്കാന് മാതാപിതാക്കള് പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ നല്കേണ്ടതുണ്ട്. ''ശൈശവത്തില് തന്നെ നടക്കേണ്ട വഴി പരിശീലിപ്പിക്കുക; വാര്ധക്യത്തിലും അതില്നിന്ന് വ്യതിചലിക്കുകയില്ല'' (സുഭാ. 22:6) എന്ന വചനം ശീലങ്ങളുടെ പ്രാധാന്യം ഊന്നിപ്പറയുന്നു. ദൈവിക സത്യത്തിലും സുവിശേഷ പ്രബോധനങ്ങളിലും അടിയുറച്ച ശീലങ്ങള് ജീവിതത്തിന്റെ പ്രതിസന്ധികളില് അവര്ക്ക് ഒരു നങ്കൂരമായി പ്രവര്ത്തിക്കും.
മനഃസാക്ഷിയെ ഉണര്ത്തുന്ന സംഭാഷണങ്ങള്
ശരിയും തെറ്റും തിരിച്ചറിയാനുള്ള പ്രാപ്തിയാണ് മനഃസാക്ഷി. ഇത് കൃത്യമായി പരിശീലിപ്പിച്ച് ശക്തിപ്പെടുത്തേണ്ട ഒരു പേശി പോലെയാണ്. ദൈവത്തിന്റെ പ്രേരണകള് കേള്ക്കാനും അതിനോട് ശരിയായി പ്രതികരിക്കാനും പരിശുദ്ധാത്മാവിന്റെ സഹായം തേടാന് കുട്ടികളെ പഠിപ്പിക്കണം. തെറ്റായ കാര്യങ്ങള് ചെയ്യുമ്പോള് ഉണ്ടാകുന്ന അസ്വസ്ഥതകള് തിരിച്ചറിയാനും അവ തിരുത്താനും അവരെ പ്രാപ്തരാക്കുക. സ്നേഹത്തോടെ സത്യം സംസാരിക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്റെ താക്കോല്. സിനിമകളോ പുസ്തകങ്ങളോ ഉദാഹരണമാക്കി ശരിതെറ്റുകളെ കുറിച്ച് ചര്ച്ച ചെയ്യുന്നത് കുട്ടികള്ക്ക് കാര്യങ്ങള് എളുപ്പത്തില് മനസ്സിലാക്കാന് സഹായിക്കും.
പ്രവൃത്തികളും അവയുടെ പ്രതിഫലനങ്ങളും
നമ്മുടെ ഓരോ വാക്കുകള്ക്കും പ്രവൃത്തികള്ക്കും എപ്പോഴും ഒരു ഫലമുണ്ടാകുമെന്ന് കുട്ടികളെ ബോധ്യപ്പെടുത്തണം. നമ്മുടെ പ്രവൃത്തികള് നമ്മളെ മാത്രമല്ല, മറ്റുള്ളവരെയും എങ്ങനെയെല്ലാം ബാധിക്കുന്നു എന്ന് മനസ്സിലാക്കുമ്പോള് അവരില് സഹാനുഭൂതിയും കരുണയും വളരും. 'ക്ഷമ', 'പ്രായശ്ചിത്തം' തുടങ്ങിയ മൂല്യങ്ങള്ക്ക് അര്ഥമുണ്ടാകുന്നത് ഈ തിരിച്ചറിവിലൂടെയാണ്. പിടിക്കപ്പെടാത്തതുകൊണ്ട് മാത്രം തെറ്റ് ശരിയാകുന്നില്ലെന്നും, ദൈവഹിതത്തിന് നിരക്കാത്തത് എപ്പോഴും തെറ്റാണെന്നും അവരെ പഠിപ്പിക്കണം.
വിനയവും മാതൃകാപരമായ ജീവിതവും
എപ്പോഴും കാര്യങ്ങള് നീതിയുക്തമാകണമെന്നില്ലെന്നും ശരിയായ നിലപാട് എടുക്കുന്നത് പലപ്പോഴും പ്രയാസകരമായിരിക്കുമെന്നും കുട്ടികളോട് തുറന്നു പറയുക. ദൈവത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നതുകൊണ്ടും അവനോട് കൂടുതല് അടുക്കാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നതുകൊണ്ടും നല്ല കാര്യങ്ങള് ചെയ്യാന് അവരെ പ്രേരിപ്പിക്കണം. ഇതാണ് യഥാര്ഥ വിനയം. ലോകത്തിന്റെ അവ്യക്തതകള്ക്കിടയിലും ദൈവത്തിന്റെ സത്യത്തില് ഉറച്ചുനില്ക്കാന് ഇത് അവരെ പ്രാപ്തരാക്കും.
മാതാപിതാക്കള് എന്ന കണ്ണാടി
കുട്ടികള് കേട്ടല്ല, കണ്ടാണ് പഠിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടു തന്നെ മാതാപിതാക്കള് അവര്ക്ക് മുന്പില് ഒരു ഉത്തമ മാതൃകയായി മാറണം. കരുണ, സത്യസന്ധത, പശ്ചാത്താപം, കൃപ എന്നിവ നമ്മുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിലൂടെ അവര്ക്ക് കാണിച്ചുകൊടുക്കണം. ഒരു നല്ല മനസാക്ഷിയുടെ പ്രതിഫലനമായിരിക്കണം നമ്മുടെ ജീവിതം. നമ്മിലും നമ്മുടെ മക്കളിലും ഈ മൂല്യങ്ങള് ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തുക എന്നതാണ് അവരെ ഉത്തമരായ വ്യക്തികളായി വളര്ത്താനുള്ള ഏറ്റവും ശക്തമായ മാര്ഗം.
കുട്ടികളുടെ ശാരീരികവും ആത്മീയവുമായ ആവശ്യങ്ങള് നിറവേറ്റുന്നതിനോടൊപ്പം തന്നെ ജീവിതകാലം മുഴുവന് അവരെ നയിക്കുന്ന വിശുദ്ധമായ ശീലങ്ങള് വളര്ത്തിയെടുക്കാന് മാതാപിതാക്കള് പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ നല്കേണ്ടതുണ്ട്. ''ശൈശവത്തില് തന്നെ നടക്കേണ്ട വഴി പരിശീലിപ്പിക്കുക; വാര്ധക്യത്തിലും അതില്നിന്ന് വ്യതിചലിക്കുകയില്ല'' (സുഭാ. 22:6) എന്ന വചനം ശീലങ്ങളുടെ പ്രാധാന്യം ഊന്നിപ്പറയുന്നു. ദൈവിക സത്യത്തിലും സുവിശേഷ പ്രബോധനങ്ങളിലും അടിയുറച്ച ശീലങ്ങള് ജീവിതത്തിന്റെ പ്രതിസന്ധികളില് അവര്ക്ക് ഒരു നങ്കൂരമായി പ്രവര്ത്തിക്കും.
മനഃസാക്ഷിയെ ഉണര്ത്തുന്ന സംഭാഷണങ്ങള്
ശരിയും തെറ്റും തിരിച്ചറിയാനുള്ള പ്രാപ്തിയാണ് മനഃസാക്ഷി. ഇത് കൃത്യമായി പരിശീലിപ്പിച്ച് ശക്തിപ്പെടുത്തേണ്ട ഒരു പേശി പോലെയാണ്. ദൈവത്തിന്റെ പ്രേരണകള് കേള്ക്കാനും അതിനോട് ശരിയായി പ്രതികരിക്കാനും പരിശുദ്ധാത്മാവിന്റെ സഹായം തേടാന് കുട്ടികളെ പഠിപ്പിക്കണം. തെറ്റായ കാര്യങ്ങള് ചെയ്യുമ്പോള് ഉണ്ടാകുന്ന അസ്വസ്ഥതകള് തിരിച്ചറിയാനും അവ തിരുത്താനും അവരെ പ്രാപ്തരാക്കുക. സ്നേഹത്തോടെ സത്യം സംസാരിക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്റെ താക്കോല്. സിനിമകളോ പുസ്തകങ്ങളോ ഉദാഹരണമാക്കി ശരിതെറ്റുകളെ കുറിച്ച് ചര്ച്ച ചെയ്യുന്നത് കുട്ടികള്ക്ക് കാര്യങ്ങള് എളുപ്പത്തില് മനസ്സിലാക്കാന് സഹായിക്കും.
പ്രവൃത്തികളും അവയുടെ പ്രതിഫലനങ്ങളും
നമ്മുടെ ഓരോ വാക്കുകള്ക്കും പ്രവൃത്തികള്ക്കും എപ്പോഴും ഒരു ഫലമുണ്ടാകുമെന്ന് കുട്ടികളെ ബോധ്യപ്പെടുത്തണം. നമ്മുടെ പ്രവൃത്തികള് നമ്മളെ മാത്രമല്ല, മറ്റുള്ളവരെയും എങ്ങനെയെല്ലാം ബാധിക്കുന്നു എന്ന് മനസ്സിലാക്കുമ്പോള് അവരില് സഹാനുഭൂതിയും കരുണയും വളരും. 'ക്ഷമ', 'പ്രായശ്ചിത്തം' തുടങ്ങിയ മൂല്യങ്ങള്ക്ക് അര്ത്ഥമുണ്ടാകുന്നത് ഈ തിരിച്ചറിവിലൂടെയാണ്. പിടിക്കപ്പെടാത്തതുകൊണ്ട് മാത്രം തെറ്റ് ശരിയാകുന്നില്ലെന്നും, ദൈവഹിതത്തിന് നിരക്കാത്തത് എപ്പോഴും തെറ്റാണെന്നും അവരെ പഠിപ്പിക്കണം.
വിനയവും മാതൃകാപരമായ ജീവിതവും
എപ്പോഴും കാര്യങ്ങള് നീതിയുക്തമാകണമെന്നില്ലെന്നും ശരിയായ നിലപാട് എടുക്കുന്നത് പലപ്പോഴും പ്രയാസകരമായിരിക്കുമെന്നും കുട്ടികളോട് തുറന്നു പറയുക. ദൈവത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നതുകൊണ്ടും അവനോട് കൂടുതല് അടുക്കാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നതുകൊണ്ടും നല്ല കാര്യങ്ങള് ചെയ്യാന് അവരെ പ്രേരിപ്പിക്കണം. ഇതാണ് യഥാര്ത്ഥ വിനയം. ലോകത്തിന്റെ അവ്യക്തതകള്ക്കിടയിലും ദൈവത്തിന്റെ സത്യത്തില് ഉറച്ചുനില്ക്കാന് ഇത് അവരെ പ്രാപ്തരാക്കും.
മാതാപിതാക്കള് എന്ന കണ്ണാടി
കുട്ടികള് കേട്ടല്ല, കണ്ടാണ് പഠിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടു തന്നെ മാതാപിതാക്കള് അവര്ക്ക് മുന്പില് ഒരു ഉത്തമ മാതൃകയായി മാറണം. കരുണ, സത്യസന്ധത, പശ്ചാത്താപം, കൃപ എന്നിവ നമ്മുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിലൂടെ അവര്ക്ക് കാണിച്ചുകൊടുക്കണം. ഒരു നല്ല മനസാക്ഷിയുടെ പ്രതിഫലനമായിരിക്കണം നമ്മുടെ ജീവിതം. നമ്മിലും നമ്മുടെ മക്കളിലും ഈ മൂല്യങ്ങള് ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തുക എന്നതാണ് അവരെ ഉത്തമരായ വ്യക്തികളായി വളര്ത്താനുള്ള ഏറ്റവും ശക്തമായ മാര്ഗം.